Praktijk voor GGZ en Mediation

ZORGPRAKTIJK ZEEUWS-VLAANDEREN

                                                         SAMENGESTELD (STIEF) GEZIN

 

INLEIDING








  • Je hebt GEEN verwijsbrief van de huisarts nodig en er is geen wachtlijst!
  • Verzekerde zorg: vergoeding van de (zorg)verzekeraar is mogelijk afhankelijk van de hulpvraag en diagnose
  • Tarieven per 01-09-2017 vanaf € 39,00 per uur, geen eigen risico/bijdrage
  • Wanneer nodig kan je een complete behandeling betalen in passende betalingstermijnen
  • Afspraken in de praktijk, aan huis en op locatie in de regio Hulst, Oostburg en Terneuzen van 09.00-21.00 uur. 

Voor meer informatie bel 06-13476992 of stuur een e-mail (zie rubriek Contact)
 

UITGANGSPUNT

Een stiefgezin, of samengesteld gezin, is een gezin waarbij minimaal een ouder een kind heeft uit een vorige relatie. Een stiefgezin wordt gevormd na echtscheiding of na overlijden van een van de ouders. Omdat de woorden 'stiefouder', 'stiefmoeder' en 'stiefkind' negatieve associaties kunnen oproepen, wordt in de hulpverlening gesproken over 'samengesteld gezin'.

Bijna 10% van alle gezinnen is een stiefgezin of samengesteld gezin. De verhoudingen binnen een samengesteld gezin zijn vaak complex. 
Kinderen moeten wennen aan het nieuwe gezin en aan de stiefouder. En omgekeerd moet de stiefouder een band opbouwen met de kinderen. 
In de hulpverlening is dit onderwerp nog onderbelicht.


Stiefgezin

Een stiefgezin wordt wel vergeleken met een fusie tussen twee bedrijven: elk met een eigen cultuur en een eigen geschiedenis. 
Het opbouwen van een nieuw gezin is ingewikkeld. Het leven van iemand die stiefouder wordt, verandert bijvoorbeeld doordat het leefritme aangepast moet worden aan het kind, zoals opstaan en etenstijden. Dat betekent verlies van het eerdere vrije leven zonder de verantwoordelijkheden van een opvoeder. De weg naar een goed lopend, stabiel stiefgezin kent net als het ouderschap na scheiding bepaalde valkuilen. 

De nieuwe partners delen eerst een liefdesrelatie en ondersteunen elkaar daarnaast in de opvoeding van de kinderen.
Tussen de ouders en kinderen bestaat een bloedband. De band tussen stiefouders en stiefkinderen heet een verworven band. 
Wanneer nieuwe partners in grote lijnen dezelfde manier van opvoeden volgen is dat zowel voor de partners als voor de kinderen duidelijk.


Stiefouderschap heeft tijd nodig om te groeien

Een stiefrelatie is een zorgrelatie zonder biologische of juridische band. Door deze positie kan een stiefouder zich bedreigd en niet erkend voelen. Een stiefouder heeft geen garantie dat zijn of haar inspanningen gewaardeerd zullen worden. Ondanks alle goede bedoelingen en inzet kan de stiefouder zich afgewezen voelen door het kind, door de partner, door de andere ouder, door de familie en door vrienden of officiële instanties. 

Stiefgezinnen ervaren de eerste jaren als zwaar. Er spelen veel zaken die in andere gezinnen niet spelen. Je kunt stiefouder worden zonder dat je de kans hebt gekregen om in het ouderschap te groeien. Een stiefouder die zelf geen kinderen heeft en in het gezin komt, is zich niet bewust van alle aspecten van het ouderschap. Voor de biologische ouder kan het vanzelfsprekend zijn dat de nieuwe partner hetzelfde voelt voor zijn of haar kinderen als de biologische ouder. Het vraagt van beide ouders tijd om in de nieuwe rol te groeien en de kinderen te leren kennen.
 

Aanpassing in een nieuw gezin

Een nieuw samengesteld gezin vergt van kinderen veel aanpassing. Denk hierbij aan o.a.:

  • Verhuizen
  • Het wekelijks heen en weer bewegen tussen twee gezinnen
  • Leren omgaan met andere regels en gewoonten

Kinderen kunnen zich bedreigd voelen door de komst van een nieuwe partner. Wij kunnen te maken krijgen met een andere opvoedstijl van de nieuwe stiefvader of stiefmoeder. Het koste tijd om met de nieuwe partner van hun ouders een band op te bouwen. Zij moeten ook hun plek weer vinden in het nieuwe gezin als zij deel gaan uitmaken van een stiefgezin met kinderen.

Of het nieuwe gezin een evenwicht vindt, hangt af van verschillende factoren. Denk hierbij aan o.a.:

  • Het verleden van het gezin
  • De manier waarop de scheiding is verlopen
  • De duur van de fase als eenoudergezin
  • De eventuele schuldgevoelens bij de volwassenen
  • De leeftijd van de kinderen
  • De duur van de intensiteit van de relatie van het koppel
  • De financiële mogelijkheden 

Broers en zussen zijn van groot belang. Zij kunnen stabiliteit geven doordat zij vertrouwen en veiligheid bij elkaar ervaren. Ieder lid van het nieuwe gezin heeft haar eigen rol en plaats, en verschillende situaties doen zich voor. Elk gezin zoekt hierin naar een balans.


Problemen met grenzen stiefgezin

Waar bij andere gezinnen duidelijk is wie wel en wie niet bij het gezin hoort, is dat bij stiefgezinnen minder het geval. Een nieuw samengesteld gezin
(stiefgezin) kan geen traditioneel gezin worden. Er is altijd sprake van doorlaatbare grenzen naar minstens twee gezinnen toe.
Hierdoor hebben ouders minder grip op het gezin. Dit kan verwarrend zijn en een gevoel van onveiligheid geven. Hierdoor kunnen stress en irritaties ontstaan bij de gezinsleden. Het is belangrijk dat partners bespreken hoe zij hiermee omgaan en hoe zij 'een team' kunnen vormen als er kinderen en stiefkinderen in het gezin zijn. Hiermee kunnen ouders de kinderen in het eigen gezin vastigheid geven. 


Betrokkenheid en afstand

Stiefgezinnen zijn niet alleen complex wat betreft de structuur, maar ook vanwege de cultuur in het gezin. In praktijk kost het tijd om een goede balans in het nieuwe gezin te vinden. In het gezin ontstaan nieuwe verhoudingen tussen partners, kinderen die ze meebrengen en kinderen die ze samen krijgen. Stiefouders moeten oppassen om zich niet te snel met de opvoeding te gaan bemoeien.

Tien aandachtspunten voor stiefgezinnen:

  • Bewustwording en weten dat het gezin geen kerngezin (oorspronkelijk gezin) is
  • Het is belangrijk om met zijn allen over deze nieuwe situatie te praten
  • De stiefouder moet niet te snel de rol van moeder of vader op zich nemen
  • Met de partner moeten regels worden vastgesteld voor de kinderen
  • Belangrijk is om als biologische ouder de nieuwe partner te steunen in het bijzijn van de kinderen
  • De liefde voor de eigen kinderen is anders dan voor stiefkinderen, de liefde kan groeien
  • Dwarsliggend gedrag van kinderen moet niet persoonlijk worden o[gevat, maar als een uiting
  • Stiefouders en stiefkinderen zijn overgevoelig. Ze betrekken veel op zichzelf
  • Bouw als partners aan de relatie (door het stiefouderschap lijkt het natuurlijk leerproces soms gestagneerd)
  • Als stiefouder is het belangrijk om iets te doen waar je goed in bent, bijvoorbeeld inspiratie halen uit een baan of hobby. 
       Dit als tegenwicht voor onzekere gevoelens.


Rol van professionals

Een stiefgezin kent specifieke kenmerken, valkuilen en uitdagingen. als een nieuw gezin hiervan op de hoogte is, kunnen veel problemen voorkomen worden. Uit de praktijk blijkt dat er in gezinnen gemiddeld na 2 of 3 jaar behoefte is aan directe ondersteuning.

Mensen kloppen aan met vragen over o.a.;

  • Opvoedkundige meningsverschillen
  • Communicatie met kinderen en partner
  • Loyaliteitsconflicten bij kinderen
  • Financiële aspecten
  • Hoe om te gaan met de ex-partners en andere familieleden 

Hier ligt een belangrijke taak van Praktijk voor GGZ en Mediation om deze gezinnen adequaat te begeleiden. 
De gespecialiseerde hulpverlener van de praktijk heeft kennis over wat de probleemgebieden kunnen zijn bij een samengesteld gezin en is geïnformeerd over de specifieke gezinssituatie waarin kinderen opgroeien. 


VERSCHILLENDE ONDERWERPEN EN WERKGEBIEDEN GERELATEERD AAN EEN SAMENGESTELD GEZIN

De adviseur/begeleider samengesteld gezin van Praktijk voor GGZ en Mediation is een veelzijdig opgeleide specialist en een ervaringsdeskundige. Hij of zij werkt op basis van erkende- en alternatieve behandelingsmethoden en efficiënte technieken.
Hieronder volgt een selectie van onderwerpen en werkgebieden die in de praktijk mogelijk zijn.

Denk hierbij aan o.a.:

  • Opgroeien en opvoeden 
  • Relatie kind en stieffamilie
  • Stiefplan (ouderschapsplan over opvoeding en verwachtingen van kinderen en stiefkinderen)
  • Praktische tips voor gescheiden ouders met een nieuwe partner
  • Praktische tips voor (aanstaande) stiefouders
  • Partnerrelatie (fundamenteel belangrijk voor het welbevinden van de stiefouder is een stevige partnerrelatie, een luisterend oor is van belang)
  • Netwerk (de bestaande contacten met de eigen familie worden vaak behouden en kunnen een belangrijke steun zijn)
  • Financiën
 

VOOR WIE- EN WELKE PROBLEMATIEK?

Iedereen die hulp nodig heeft kan dezelfde dag nog een afspraak maken met onze adviseur/begeleider voor samengesteld gezin, ongeacht zijn of haar financiële positie, nationaliteit of problematiek. Ook als je voorheen bij een andere specialist bent geweest. Je hebt geen verwijsbrief van de huisarts nodig en er is geen wachtlijst.

Binnen Praktijk voor GGZ en Mediation behandelen we onder 'Samengesteld Gezin' een groot aantal problemen en vraagstukken. 
Alles vernoemen zou onoverzichtelijk worden. Het gaat er vooral om problemen te voorkomen, zoveel mogelijk op te lossen of te verlichten, en vragen te beantwoorden.

Enige voorbeelden van hulpverleningsvragen zijn:

  • Het klikt niet tussen kinderen en stiefouders
  • Het klikt niet tussen de kinderen onderling
  • De stiefouder voelt zich buitengesloten
  • De nieuwe partners verschillen van opvatting over de opvoeding
  • Ex-partners blijven een rol spelen
  • Jaloezie
  • Weinig zeggenschap
  • Negatieve cirkel

Begeleiding van 'Samengesteld Gezin' binnen de praktijk is curatief (helend) van karakter, doel- en resultaatgericht, relatief kortdurend en daardoor kostenbesparend. De cliënt bepaalt samen met de adviseur/begeleider de te bereiken doelen en de efficiëntste weg er naar toe.